Czynsze pożerają pensje: mieszkanie stało się głównym ciężarem finansowym w UE

Koszty mieszkaniowe pozostają największą pozycją wydatków gospodarstw domowych w Unii Europejskiej, jak wskazują dane Eurostatu. Średnio 23,6% wszystkich wydatków Europejczyków przypada na mieszkanie, wodę, elektryczność, gaz i inne usługi komunalne, przy czym wynajem w dużych miastach staje się coraz mniej dostępny.

Szczególnie trudna sytuacja dotyczy pracowników otrzymujących minimalne wynagrodzenie. Z analizy Europejskiej Konfederacji Związków Zawodowych, opartej na danych UE, wynika, że koszt wynajmu dwupokojowego mieszkania w większości stolic Europy przekracza wysokość minimalnej pensji brutto.

W wielu miastach wynajem staje się wręcz nieosiągalny bez dodatkowych dochodów. Najtrudniejszą sytuację odnotowano w Pradze, gdzie czynsz osiąga 185% płacy minimalnej. W Lizbonie wskaźnik ten wynosi 168%. Ponad 150% pensji na mieszkanie wydaje się również w Budapeszcie, Bratysławie, Sofii, Atenach i Rydze.

W wielu stolicach Europy czynsz przekracza 100% minimalnego dochodu — w tym w Paryżu, Madrycie, Warszawie, Dublinie, Tallinnie i innych miastach. Na przykład w Paryżu średni czynsz wynosi 2523 euro przy płacy minimalnej 1823 euro, a w Madrycie — 1721 euro wobec 1381 euro.

Bardziej dostępna dla pracowników o minimalnych dochodach pozostaje jedynie część stolic. W Brukseli czynsz jest równowartością 70% pensji minimalnej, w Berlinie — 76%. Stosunkowo mniejsze obciążenie odnotowano także w Nikozji (85%) i Luksemburgu (87%).

Przedstawiciele Europejskiej Konfederacji Związków Zawodowych ostrzegają, że rosnący dystans między dochodami a kosztami utrzymania mieszkania staje się nie do utrzymania i wpędza pracowników w kłopoty finansowe. Według nich wzrost cen mieszkań w połączeniu z drożejącą energią i żywnością obniża jakość życia i ogranicza możliwość oszczędzania.

Na poziomie całych krajów sytuacja wygląda nieco lepiej, jednak wynajem i tak „pożera” znaczną część dochodów. W zależności od państwa na opłaty mieszkaniowe trafia od 33% do 61% płacy minimalnej. Na przykład w Polsce wskaźnik ten wynosi 33%, we Francji — około 38%, w Hiszpanii — 48%.

Eksperci zauważają, że to właśnie stołeczne rynki nieruchomości stają się kluczowym czynnikiem presji społecznej w Europie, pogłębiając nierówności i pogarszając dostępność życia w dużych miastach.